İshal Kusma (Akut Gastroenterit)

AGE veya akut gastroenterit ani gelişen ve genelde kendiliğinden geçen sindirim sisteminin bulaşıcı hastalığıdır.

Nedir?

Akutgastroenterit'in daha bilinen adı mide üşütmesi dir.  Aslında üşütme ile bir ilgisi yoktur.  Bu durum mikrobun mide ve barsaklarda iltihaplanmaya yol açması sonucu oluşan bir hastalıktır.

Neden Olur?

Mide üşütmesi (akut gastroenterit) farklı çeşitteki mikropların sindirim sistemini istila etmesinden kaynaklanır.

Bu mikroplar:

• Virüsler
  • rotavirüs
  • adenovirüs
  • diğerleri
• Bakteriler
  • E. coli
  • Salmonella
  • Shigella
• Parazitler
  • amip
  • giardia
  • diğerleri

Nasıl Olur?

Bu mikroplar vücuda bulaşırlar; bulaşma yolları:

• insandan insana temas
• su, gıda
• ender olarak solunum yolu

Mikroplar mideye ulaştıklarında:

• kusma
• mide bulantısı
• karın ağrısı yapabilirler

Mikroplar barsaklara ulaştıklarında:

• ishal
• karın ağrısı yapabilirler

Vücutta genel olarak:

• ateş (39-40 derece)
• popoda pişik görülebilir

Seyri Nasıldır?

En sık virüslerin neden olduğu mide üşütmesi ile karşı karşıya geleceksiniz.  Genel olarak hastalığın ilk üç günü yoğun geçer.  İshal, kusma, ateş, popoda pişik olabilir.   Dördüncü günden itibaren varsa ateş, düşer ve ishal ile kusma sayısında azalma olur.  Bir veya iki hafta içinde çocuk normale döner, ancak bu süreç içinde sıvı kaybına uğramaması, ağızdan bol, bol sıvı alması son derece önemlidir.

Evde Nelere Dikkat Edeceğiz?

Mide üşütmesinde ishal, kusma ve ateş her ne kadar bizi endişelendirse de aslında dikkat etmeniz gereken durum bunların yol açtığı sıvı kaybıdır.  Çocuğun kötüleşmesi ve hastaneye yatması daha çok sıvı kaybından kaynaklanmaktadır.  Su ile dolu bir kova düşünün.  Alttan bu kovaya delik açarsanız su azalmaya başlar (ishal) ancak siz üstten su eklerseniz (ağızdan sıvı alımı) o zaman kovadaki suyu yinede aynı seviyede tutabilirsiniz.  Ancak üstten su eklemenizi engelleyen bir durum varsa (kusma) o zaman kovadaki su hızla boşalacaktır ve kova kup kuru kalacaktır. 

Dikkat!

• İshal, kusma ve ateş sıvı kaybına neden olur.  Sıvı kaybı tehlikeli bir durumdur. 
• Hastaneye yatışların en önemli nedeni SIVI KAYBIDIR.  Evde elinizden geldiği kadar sıvı kaybının önüne geçin.
• Evde az, az ancak sık, sık ağızdan sıvı verin.

Doktorumuza ne zaman başvurmalıyız?

• Çocuğunuzun genel durumu bozuksa. 
• Çocuğunuz iki yaşın altındaysa.
• İshal bol ve çok sayıdaysa.
• Kusma sıvı alımını engelliyorsa.
• İki haftayı geçen ishallerde.
• Şüphe duyduğunuz herhangi bir durumda.

Dr. Gökhan Mamur